Η καταραμένη ζωή και ο θάνατος του Πίτερ Σταμπ

by Μαρία Κοσμανίδου
Ξυλογραφία που αποτυπώνει επίθεση ”Λυκανθρώπου”.
Lucas Cranach der Ältere

Σε μια περιοχή της Γερμανίας στη βόρεια Βαυαρία, πάνω από τον ποταμό Rögnitz (Ρέγκιντς), κοντά στη συμβολή με τον ποταμό Main (Μάιν), είναι χτισμένη μια πόλη με το όνομα Bamberg (Βαμβέργη). Η πόλη επεκτείνεται σε επτά χαμηλούς λόφους, που ο κάθε ένας έχει τη δική του εκκλησία. Οι εύφορες κοιλάδες που την περιτριγυρίζουν ήταν μάλλον πόλος έλξης για τους ανθρώπους. Η πρώτη αναφορά σε κείμενο γίνεται το 902 μ.Χ., μα το επίσημο έτος ιδρύσεως θεωρείται το 973 μ.Χ. Πέρασε από πολλά χέρια και για λίγο χρονικό διάστημα ήταν το κέντρο της Αγίας Ρωμαιοκαθολικής Αυτοκρατορίας. Χτίστηκαν πολλά σημαντικά μνημεία στην περιοχή και τον 17ο αιώνα, όταν το παράλογο κυνήγι των μάγων και των μαγισσών βρισκόταν σε έξαρση, χτίστηκε μια φυλακή, ειδικά γι’ αυτόν τον σκοπό: να φυλακίζει άνδρες και γυναίκες που “είχαν κάνει συμφωνία με τον διάβολο”. Βέβαια, αυτή η φυλακή σήμερα δεν υπάρχει, μα η ανάμνησή της είναι ακόμα δυνατή. Σκοπός μου δεν είναι να σας κάνω μάθημα γεωγραφίας, μην ανησυχείτε. Το ενδιαφέρον μου πυροδότησε μια τρομερή ιστορία που διάβασα και θέλω να τη μοιραστώ μαζί σας.

Το 1589, στην πόλη Bamberg της Γερμανίας, κανείς δεν ήταν ασφαλής. Επικρατούσε μια τρομερή φήμη πως ένας λυκάνθρωπος τριγυρνούσε στην περιοχή και κατασπάραζε τους ανθρώπους. Μια γενναία ομάδα κυνηγών αποφάσισε να τον καταδιώξει και να τον σκοτώσει. Περπατούσαν πολλές ώρες μέσα στο δάσος, ώσπου συνάντησαν μια φρικιαστική εικόνα. Ένας άντρας δολοφονούσε το θύμα του. Εκείνη τη στιγμή και μόλις τους αντιλήφθηκε, άρχισε να μεταμορφώνεται σε λυκάνθρωπο για να τους τρομάξει. Τελικά, μετά από πολύ κόπο και κίνδυνο, κατάφεραν να τον συλλάβουν και δεμένο τον οδήγησαν στον δικαστή.

Αυτή η ιστορία κυκλοφόρησε σε βιβλιαράκι 16 σελίδων και πέρασε τα σύνορα της Γερμανίας. Έγινε ιδιαίτερα δημοφιλής στη Βρετανία. Της δόθηκε ο τίτλος «Η καταραμένη ζωή και θάνατος του Πίτερ Σταμπ».

Ο Σταμπ ομολόγησε αμέσως μόλις τον έδεσαν στο “τραπέζι των βασανιστηρίων”, πριν ακόμα καν τον αγγίξουν. Είπε πως στην ηλικία των 12 έκανε τελετές μαύρης μαγείας, όπου καλούσε τον διάβολο. Εκείνος ανταποκρίθηκε και του πρόσφερε μια μαγική ζώνη, η οποία τον μεταμόρφωνε σε άγριο, δυνατό, λυσσασμένο λύκο, με τεράστιο σώμα, μεγάλο στόμα, κοφτερά δόντια και μεγάλα μάτια που μοιάζουν με φωτιές μέσα στη νύχτα. Έψαξαν για τη ζώνη, μα δεν κατάφεραν να τη βρουν. Έτσι συμπέραναν, όπως είναι πολύ φυσιολογικό, πως ο διάβολος ήρθε και την πήρε πίσω για να μην πέσει στα χέρια τους. Πολύ εύκολα ομολόγησε πως την περίοδο από το 1564 ως το 1589 είχε επιδοθεί σε δολοφονίες, βιασμούς και κανιβαλισμό. Είπε πως η ζώνη τού προκαλούσε μια ακόρεστη πείνα για ανθρώπινη σάρκα. Στην αρχή, έτρωγε μόνο ζώα, μα μετά δεν μπόρεσε να αντισταθεί. Αποκάλυψε πως έφαγε 14 παιδιά και δυο έγκυες γυναίκες, μαζί με τα έμβρυα. Η ζώνη τού προκαλούσε επίσης τεράστια σεξουαλική επιθυμία. Μέσα στις ερωμένες του συγκαταλέγονταν και δεκάδες δαίμονες που του έστελνε ο διάβολος από την κόλαση ως επιβράβευση, άρα και οι μετέπειτα βιασμοί ήταν φυσικό επακόλουθο. Από τις αρρωστημένες ορέξεις του δε γλίτωσε ούτε η αδερφή, ούτε η κόρη του. Αφού τις βίασε κατ’ εξακολούθηση, η κόρη του έμεινε έγκυος, γέννησε ένα αγόρι, το οποίο επίσης έφαγε.

Η καταδίκη του από δικαστήριο της Κολωνίας ήταν αναπόφευκτη. Η τιμωρία του ήταν ιδιαίτερα σκληρή, ακόμη και για τα δεδομένα της εποχής. Τον έδεσαν σε έναν τροχό και πέθανε με έναν αργό, βασανιστικό θάνατο, στη διάρκεια του οποίου του αφαίρεσαν με πυρωμένες μασιές το δέρμα σε δέκα διαφορετικά μέρη, του έσπασαν τα χέρια, τα πόδια με ξύλινο σφυρί και σιγά σιγά τον διαμέλισαν. Στο τέλος, του έκοψαν το κεφάλι και αφού έκαψαν και σκόρπισαν τις στάχτες του σώματος, τοποθέτησαν το κεφάλι σε κοινή θέα, πάνω σε ένα παλούκι για παραδειγματισμό. Η κόρη του και η γειτόνισσα-ερωμένη, Katharina Trump (Trompin), κατηγορήθηκαν για συνεργία στις δολοφονίες και πως ήταν πράκτορες του διαβόλου. Βασανίστηκαν με τον ίδιο φρικτό τρόπο, αφού παρακολούθησαν τη δική του εκτέλεση και κάηκαν στην πυρά επάνω σε παλούκια. Την εκτέλεσή τους παρακολούθησαν καθολικοί άρχοντες.

Ξυλογραφία που αποτυπώνει την εκτέλεση του Πίτερ Σταμπ.
Lucas Cranach der Ältere

Το κατά πόσο αυτά όλα είναι αληθή, κανείς δε γνωρίζει με σιγουριά. Μετά από πολλές έρευνες ιστορικών και με βάση την κοινωνικοπολιτική κατάσταση της εποχής, δεν είναι δύσκολο να καταλάβουμε πώς προέκυψαν όλα. Αγράμματοι χωρικοί, σκοταδισμός και άγνοια είναι ένα πετυχημένο κοκτέιλ για χειραγώγηση. Μπορεί ο Σταμπ να ήταν ένας από τους πρώτους κατά συρροή δολοφόνους που καταγράφηκαν στην ιστορία, μα οι καθολικοί άρχοντες το εκμεταλλεύτηκαν στο έπακρο. Έτσι και αλλιώς, ο φόβος είναι ένα μέσο χειραγώγησης των ανθρώπων, γιατί να μην τον χρησιμοποιήσουν; Πώς να εξηγήσουν τόσο φρικτά εγκλήματα; Οι χωρικοί δεν μπορούσαν να διανοηθούν πως άνθρωποι ήταν ικανοί για κάτι τόσο αποτρόπαιο. Έτσι, το απέδωσαν σε άγρια ζώα ή πιο βολικά, σε τέρατα, σε οντότητες ανώτερες σε δύναμη και κακία. Η ομολογία, από την άλλη, του ίδιου του Σταμπ σοκάρει. Είτε όντως πίστευε πως μεταμορφωνόταν σε λυκάνθρωπο, πράγμα που δείχνει ακραία σχιζοφρένεια, είτε είπε αυτά που του επέβαλαν να πει, με αντάλλαγμα ίσως ευνοϊκότερη ποινή, είτε μόλις είδε τον τροχό των βασανιστηρίων, από τον φόβο του “έριξε το βάρος” αλλού, όπως κάνουν όλοι για να αποποιηθούν τις ευθύνες τους. Το μόνο σίγουρο είναι πως στις 31 Οκτωβρίου του 1589, έγινε η φρικτή εκτέλεση του Πίτερ Σταμπ και των “συνεργών του”, σύμφωνα με τα ντοκουμέντα της εποχής που ανακάλυψε ο ανθρωπολόγος Δρ. Κέβιν Πιτλ και η ομάδα του. Αυτός ο ίδιος ο τρόπος της εκτέλεσης είναι που μου κάνει τη μεγαλύτερη εντύπωση. Το να βασανίζεις και να εκτελείς με αυτόν τον φρικιαστικό τρόπο, έστω και ένα τόσο μεγάλο “κτήνος” σαν τον Πίτερ Σταμπ, νομίζω πως είναι εξίσου κακό. Το να βάζεις τον κόσμο να παρακολουθεί με τις ευλογίες της οποιασδήποτε θρησκείας και να το παρουσιάζεις σαν δικαιοσύνη είναι μεγαλύτερο έγκλημα.

Ιερά εξέταση στον Μεσαίωνα.

Ένα άλλο αξιοπρόσεκτο σημείο σε αυτή την απίθανη ιστορία είναι πως ο Δρ. Κέβιν Πιτλ και η ομάδα του από το Πανεπιστήμιο Biola της νότιας Καλιφόρνια έκαναν μια ανακάλυψη, όπως νομίζουν αυτοί, πολύ σημαντική. Συνέδεσαν το όνομα της ερωμένης του Πίτερ Σταμπ με τον νυν πρόεδρο των Η.Π.Α. Εάν αυτό όντως αληθεύει, εξηγούνται πολλά (!) και μας κάνει να σκεφτόμαστε πως η κληρονομικότητα συντελεί σε μεγάλο βαθμό στη διαμόρφωση του χαρακτήρα μας και πως στην ουσία δεν ξέρουμε πραγματικά από πού κρατάει η σκούφια μας.

Από τότε που ξεκίνησε η εποχή των ανθρώπων, πέρασε από πολλά στάδια που δε θα μπορούσαμε να τα χαρακτηρίσουμε ούτε ομαλά, ούτε λογικά. Ο φανατισμός και ο παραλογισμός είναι πάντα αυτό που χαρακτηρίζει την κάθε περίοδο, μα η εποχή του μεσαίωνα νομίζω πως έχει τα πρωτεία. Ο 17ος και 18ος αιώνας παίρνει το όσκαρ παραληρήματος και φανατισμού. Το κυνήγι των μαγισσών για τις γυναίκες και η μετατροπή των αντρών σε λυκανθρώπους, η βάρβαρη τιμωρία που τους επέβαλαν, ο τρόπος με τον οποίο αντιμετώπιζαν το καινούριο, το διαφορετικό, τα έντονα συναισθήματα, το πάθος, τις αλλαγές και γενικά την πρόοδο δείχνει την πάλη δύο κόσμων. Οι παρωχημένες και ξεπερασμένες αντιλήψεις παραγκωνίζονται από την πρόοδο και αυτό δεν το δέχονται τα πρόσωπα που τις ενστερνίζονται. Έτσι, αντιδρούν με κακία και μοχθηρία.

Όπως και να έχει, η συλλογική φαντασία γεννά ακόμη και σήμερα ωραιότατα “τέρατα”, που έχουν όμως περισσότερο τον ρόλο αντι-ήρωα που παλεύει συνεχώς την κακή πλευρά του εαυτού του. Το Twilight νομίζω είναι το πιο αντιπροσωπευτικό παράδειγμα και μετά από αυτή την ταινία, η συμπάθεια για τους λυκανθρώπους και τους βρικόλακες κατοχυρώθηκε.

Στο διαδίκτυο κυκλοφορούν αρκετές ιστορίες που μας δείχνουν τον παράλογο και εξωφρενικό τρόπο σκέψης της εποχής και το πόσο εύκολο είναι να χειραγωγείς τους ανθρώπους με όπλο τον φόβο. Συνοπτικά, θα αναφέρω ορισμένες περιπτώσεις κατά συρροή δολοφόνων, που όμως στη συνείδηση των ανθρώπων ήταν πιο εύκολο να χαρακτηριστούν τέρατα, μιας και κανείς δεν μπορούσε να πιστέψει πως οι άνθρωποι είναι ικανοί για τόσο σατανικά εγκλήματα, όπως ανέφερα και πιο πάνω.

Gevaudan (τέρας)

Τι ακριβώς συνέβη, κανείς δεν είναι σίγουρος. Οι 210 επιθέσεις του όμως και οι 113 άνθρωποι που έχασαν τη ζωή τους από το 1764 έως το 1767 καθιστούν αυτό το τέρας έναν από τους πιο διάσημους λυκανθρώπους στα παγκόσμια χρονικά. Κάποια στιγμή συνέλαβαν οι ατρόμητοι Γάλλοι ένα τέρας, ταριχεύθηκε και εκτέθηκε στο παλάτι των Βερσαλλιών, μα τα φονικά δε σταμάτησαν. Οι εικασίες για την ταυτότητά του πολλές, μα η πιο διάσημη αναφέρεται στην ταινία Η αδελφότητα των λύκων, 2001. Ούτε λίγο, ούτε πολύ μας λέει πως υπαίτιος ήταν κάποιος που σκότωνε για λογαριασμό ομάδας χριστιανών φανατικών.

Châlons (λυκάνθρωπος)

Γνωστός ως “ο Δαιμονισμένος Ράφτης”, κανείς δε γνώριζε το όνομά του, γιατί τα εγκλήματά του ήταν τόσο αποτρόπαια, που οι δικαστές έσβησαν όλα τα ίχνη του. Κατηγορήθηκε πως ξεγελούσε παιδιά στο εργαστήριό του, τα βίαζε, τα έσφαζε, τα ξεκοκάλιζε και στη συνέχεια, φορούσε τα σώματά τους. Στα κελάρια του βρέθηκαν άπειρα κόκαλα και διάφορα άλλα φρικιαστικά. Καταδικάστηκε και εκτελέστηκε στην πυρά δίχως να μετανιώσει, μα φωνάζοντας και βλαστημώντας μέχρι το τέλος, στις 14 Δεκεμβρίου του 1578.

Dole (λυκάνθρωπος)

Το όνομά του Gilles Garnier, μα ήταν γνωστός ως “Ερημίτης του St. Bonnot”. Κανίβαλος και κατά συρροή δολοφόνος, σκότωνε και έτρωγε παιδιά ηλικίας 9-12 ετών. Στη δίκη του ισχυρίστηκε πως ένα μαγικό φίλτρο που του έδωσε ένα πνεύμα τον μεταμόρφωνε σε λυκάνθρωπο. Τον καταδίκασαν για λυκανθρωπία και μαγεία και τον έκαψαν ζωντανό, στις 18 Ιανουαρίου του 1573.

Hans (λυκάνθρωπος)

Αν και βρισκόταν στην Εσθονία, του έδωσαν γερμανικό όνομα. Τον έπεισαν να ομολογήσει πως είναι λυκάνθρωπος, καθώς τα αδιάσειστα στοιχεία (ίχνη από δάγκωμα σκύλου στο πόδι) τον καταδίκασαν σε θάνατο, στη δίκη-παρωδία του 1691.

Ansbach (λύκος)

Σε αυτή την ιστορία το παράλογο έχει την τιμητική του. Εδώ πρόκειται για έναν λύκο, ο οποίος κατηγορήθηκε πως ήταν άνθρωπος που μεταμορφώθηκε σε λύκο. Όχι όμως οποιοσδήποτε, μα ο ιδιαίτερα μισητός πρώην δήμαρχός τους. Οι καλοί και φιλήσυχοι πολίτες κυνήγησαν και σκότωσαν το ζώο το 1685. Μετά, για παν ενδεχόμενο το απαγχόνισαν, αφού πρώτα του έβαλαν μούσι για να μοιάζει περισσότερο με τον δήμαρχό τους. Στη συνέχεια, εκτέθηκε το κουφάρι σε μουσείο!

Allariz (λυκάνθρωπος)

18 Νοεμβρίου 1809-14 Δεκεμβρίου 1863. Ο πρώτος καταγραμμένος κατά συρροή Ισπανός δολοφόνος, Manuel Blanco Romasanta. Ομολόγησε 13 φόνους και καταδικάστηκε σε στραγγαλισμό, μα η ποινή του δεν εκτελέστηκε ποτέ. Τον μεγάλωσαν σαν κορίτσι, μέχρι που ένας γιατρός τούς αποκάλυψε πως στην πραγματικότητα είναι αγόρι. Αν και τα αρχεία των φυλακών καταστράφηκαν, λέγεται πως τον πυροβόλησε θανάσιμα ένας δεσμοφύλακας, γιατί νόμισε πως θα μεταμορφωθεί σε λυκάνθρωπο.

Wysteria (λυκάνθρωπος, βαμπίρ, βρικόλακας)

19 Μαΐου 1873-16 Ιανουαρίου 1936. Albert Fish το όνομά του, υπερβολικά διαταραγμένος ψυχικά και σεξουαλικά διεστραμμένος κανίβαλος φονιάς. Απολάμβανε τόσο πολύ αυτές τις απίστευτα φρικιαστικές πράξεις που έκανε, ώστε έστελνε μακάβριες επιστολές στους γονείς των θυμάτων, περιγράφοντάς τις με κάθε λεπτομέρεια. Καταδικάστηκε σε θάνατο στην ηλεκτρική καρέκλα.

Benandanti (λυκάνθρωπος)

Thiess of Kaltenbrun το όνομα του κυρίου ετών 80. Ισχυρίστηκε πως ήταν λυκάνθρωπος, αλλά δεν είχε κάνει συμφωνία με τον διάβολο. Βρισκόταν στην υπηρεσία του Θεού και μαζί με άλλους λυκανθρώπους, πολεμούσε τις μάγισσες που έστελνε ο διάβολος από την κόλαση για να κάνουν κακό. Τρεις μέρες τον χρόνο κατέβαιναν στην κόλαση για μια τρομερή μάχη, τη νύχτα της ημέρας της Αγίας Λουκίας, τη νύχτα της Πεντηκοστής και της ημέρας του Αγίου Ιωάννη. Η περιγραφή του ήταν τόσο ευφάνταστη, που οι δικαστές απηύδησαν και τον καταδίκασαν για ειδωλολατρεία και δεισιδαιμονικές πεποιθήσεις. Δέκα βουρδουλιές και εξορία ήταν η τιμωρία του. Η ιστορία του προξένησε αρκετή αναστάτωση, που κρατά μέχρι και σήμερα. Για το θέμα έχουν γίνει πολλές αναφορές σε ακαδημαϊκά βιβλία και εργασίες πολλών ανθρωπολόγων, ιστορικών, συγγραφέων, εθνογράφων και λαογράφων.

Πηγές

iefimerida.gr
mixanitouxronou.gr
cnn.gr
taxidistoanexigito.blogspot.com

Επιμέλεια κειμένου: Σοφία Νέστορα, Γλωσσολόγος & επιμελήτρια κειμένων

προτεινουμε επίσης

Leave a Comment

* Χρησιμοποιώντας αυτή τη φόρμα συμφωνείτε με την αποθήκευση των στοιχείων και δεδομένων σας στη βάση του ιστότοπου για στατιστικές αναλύσεις.

Η Nyctophilia.gr χρησιμοποιεί cookies για να εξασφαλίσει τη σωστή λειτουργία της, την δυνατότητά σας να επικοινωνήσετε μαζί μας, καθώς και να βελτιώσει την εμπειρία σας στο website. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Αποδοχή Αναλυτικά