Κριτική: “Il Ciclo della Calamità” της Λένας Κικίδου

by Γιώργος Δάμτσιος

Συγγραφέας: ΚΙΚΙΔΟΥ, ΛΕΝΑ
Έτος έκδοσης: 2018
ISBN: 978-960-04-4876-4
ΣΕΛ.: 264
Σχήμα: 14 Χ 20,6
Βάρος: 296.00 γραμ.
Μαλακό εξώφυλλο

Διαβάστε απόσπασμα

Σαν Φρανσίσκο, 1905.

Μια κοπέλα κι ένα παιδί θα εγκατασταθούν σ’ ένα ερημωμένο σπίτι στην κορφή ενός λόφου. Κουβαλώντας ελάχιστα υπάρχοντα, αλλά αμέτρητα μυστικά, θα κινήσουν το ενδιαφέρον του μοναχικού τους γείτονα.

Η ροπή προς τη βία, ο κοινωνικός αποκλεισμός, ο θρησκευτικός φανατισμός και η λογική του όχλου θα γίνουν οι κινητήριοι μοχλοί για να ξεδιπλωθεί το παρελθόν των ηρώων σε πέντε ιστορίες που διαδραματίζονται στα όρια μεγάλων φυσικών καταστροφών: στην εξάπλωση του Μαύρου Θάνατου στην Ευρώπη (1347), στη Μεγάλη Πυρκαγιά του Λονδίνου (1666), στον Μεγάλο Τυφώνα στις Ολλανδικές Αντίλλες (1780) και στη Μεγάλη Χιονοθύελλα (1888) του Κονέκτικατ.

***

Τη Λένα Κικίδου συγγραφικά τη γνώρισα και τη θαύμασα όταν διάβασα το Και μετά όλα άλλαξαν, το δεύτερο μυθιστόρημά της. (Εκδόσεις Anima 2015).

Μέσα στα διάφορα που είχα σημειώσει για εκείνο το βιβλίο είναι ότι “γνώρισμα της συγγραφέως είναι η πολύ περιγραφική γραφή αλλά με τη χρήση των ελάχιστων δυνατών λέξεων”. Διαβάζοντας Τον κύκλο της καταστροφής, θα έλεγα ότι αυτή της η ικανότητα έχει βελτιωθεί κι άλλο. Διαβάζω γενικότερα πάρα πολύ, (75+ βιβλία κάθε χρόνο) και τολμώ να πω ότι, τουλάχιστον στη φετινή σαιζόν, δεν έχω συναντήσει κανένα βιβλίο που ο συγγραφέας του να το πετυχαίνει το ίδιο καλά. Δεν εντόπισα ούτε μία περιττή λέξη και δεν μπορώ παρά να αποδώσω στη συγγραφέα τα εύσημα γι’ αυτό.

Περνώντας τώρα στα της πλοκής, έχω και πάλι να δηλώσω εντυπωσιασμένος. Καταρχάς στο βιβλίο διαδραματίζονται πέντε εντελώς διαφορετικές ιστορίες, όλες σε εντελώς διαφορετικές χρονολογίες επίσης. (1347, 1666, 1780. 1888 και 1906). Σε κάθε μια από αυτές, έχει συμβεί στην πραγματικότητα και από μια πολύ μεγάλη καταστροφή. Και κάπου εδώ είναι που τα πράγματα αρχίζουν και γίνονται ακόμα πιο ενδιαφέροντα, αφού έτσι δίνεται στον αναγνώστη και ένα επιπλέον κίνητρο για να ασχοληθεί με το βιβλίο. Προσωπικά, επειδή απ’ έξω δε γνώριζα τι ακριβώς είχε συμβεί στις τέσσερις από τις πέντε χρονολογίες, το διάβαζα με ακόμη μεγαλύτερη προσήλωση έτσι ώστε να το μάθω. Ολοκληρώνοντάς το, έκανα και μια μικρή έρευνα στο διαδίκτυο για να αποκομίσω ακόμα περισσότερες γνώσεις.

Αυτό όμως είναι το “παράπλευρο” κέρδος. Το “κυρίως” προκύπτει μέσα από τα όσα έγραψε η συγγραφέας σε όλες τους. Και εξηγούμαι:

Με τη δική μου αναγνωστική ματιά, έχω θέσει ως “κεντρική” ιστορία αυτή που διαδραματίζεται το 1905/1906 επειδή καταλαμβάνει και το μεγαλύτερο κομμάτι του βιβλίου. Θέτοντας λοιπόν αυτή ως παράδειγμα, (το οποίο όμως και αντιπροσωπεύει και τις υπόλοιπες ιστορίες) θα πω ότι η συγγραφέας φρόντισε να μου προσφέρει ένα δωρεάν χρονοτάξιδο. Βρέθηκα στο San Francisco του 1906, βλέποντας τα πάντα πεντακάθαρα. Συνθήκες ζωής, ρουχισμό, καθεστώς, συμπεριφορές ανθρώπων βάσει των ηθικών αρχών που τότε γνώριζαν ως σωστές και δεδομένες… όλα ήταν εκεί στην εντέλεια. Και δεν μπαίνω καν στη διαδικασία να αναφερθώ σε “απλά” ζητήματα όπως οι διάλογοι αυτών των ανθρώπων και το λεξιλόγιο που χρησιμοποίησε γι’ αυτούς η συγγραφέας, αφού κι εκεί τα πάντα είναι άριστα. Όσο για την ιστορία των δύο πρωταγωνιστών της ιστορίας του San Francisco; Είχα μονίμως ένα σφίξιμο στο στομάχι αφού τους συμπάθησα τόσο που δεν ήθελα να πάθουν το παραμικρό. Και το αστείο είναι ότι ο πραγματικά αληθινός τους εχθρός ήταν το ότι ζούσαν με αυτά τα δεδομένα εκείνον τον καιρό. Το 2018, έτος κυκλοφορίας του βιβλίου, τα πράγματα γι’ αυτούς θα ήταν υπερβολικά πιο απλά.

Επειδή όμως ανέφερα σε αρκετά σημεία ότι το βιβλίο απαρτίζεται από “πέντε διαφορετικές ιστορίες” θα πρέπει να διευκρινίσω οπωσδήποτε πως δε μιλάμε για κάποια συλλογή διηγημάτων, αλλά για μυθιστόρημα. Απλά η εμφάνισή τους γίνεται με πανέξυπνες εναλλαγές από κεφάλαιο σε κεφάλαιο. Κάτι που φυσικά επίσης λειτουργεί υπέρ του συνολικού αποτελέσματος αφού ο αναγνώστης έχει την ανάγκη να μάθει τι συμβαίνει στην συνέχεια της ιστορίας που βλέπει να τον περιμένει στην απαρχή του επόμενου κεφαλαίου. Επίσης, το κατά πόσο οι ιστορίες είναι άσχετες μεταξύ τους, ο αναγνώστης θα το αναρωτιέται κυριολεκτικά μέχρι την τελευταία σελίδα του βιβλίου. Κι όταν τελικά λάβει την απάντησή του, θα αποδώσει επιπλέον εύσημα στη συγγραφέα. (Η ασάφεια στα εδώ λεγόμενα υπάρχει επίτηδες, για να μην προδοθεί το πολύ ωραίο τέλος).

Συνοψίζοντας τα λεγόμενά μου, λέω πως Ο κύκλος της καταστροφής συγκαταλέγεται σίγουρα στα αγαπημένα μου ελληνικά βιβλία. Και θα είναι πραγματική έκπληξη για μένα αν δε βρει τον δρόμο της και στο εξωτερικό.

προτεινουμε επίσης

Leave a Comment

* Χρησιμοποιώντας αυτή τη φόρμα συμφωνείτε με την αποθήκευση των στοιχείων και δεδομένων σας στη βάση του ιστότοπου για στατιστικές αναλύσεις.

Η Nyctophilia.gr χρησιμοποιεί cookies για να εξασφαλίσει τη σωστή λειτουργία της, την δυνατότητά σας να επικοινωνήσετε μαζί μας, καθώς και να βελτιώσει την εμπειρία σας στο website. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Αποδοχή Αναλυτικά