Κριτική: “Το Γιαρκ” του Bertrand Santini

by Μαρία Σούμμα

ISBN 978-960-436-688-0
ΣΕΛΙΔΕΣ 80
ΗΜ/ΝΙΑ ΕΚΔΟΣΗΣ 27/1/2020
ΜΕΤΑΦΡΑΣΤΗΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΦΡΑΓΚΟΥ

“Το “Γιαρκ” είναι ένα πρωτότυπο, σκοτεινό κι ενοχλητικά αστείο αριστούργημα για γενναίους αναγνώστες.

Ο σπουδαίος Bertrand Santini μας γνωρίζει το Γιαρκ, ένα τέρας που αγαπάει πολύ τα παιδιά. Αλλά …ως γκουρμέ! Ονειρεύεται παιδικούς μπουφέδες με ζαμπονοαγόρια και μωρά-φρατζόλες. Είναι όμως πολύ ευαίσθητος και το στομάχι του μπορεί να αντέξει μόνο τα καλά παιδιά. Οι ψεύτες του δημιουργούν καούρες και τα ζωηρά του χαλάνε τα δόντια. Με το ζόρι  όμως βρίσκει καλά παιδιά και σχεδόν  λιμοκτονεί. Τότε βρίσκει τη γλυκιά Μαντλέν. Θα την καταβροχθίσει; Ή θα τη γλιτώσει και θα του αλλάξει τη ζωή; Χρειάζεται να το φοβάσαι τελικά το Γιαρκ; Ή μήπως κερδίζει την καρδιά σου;

Ένα πρωτότυπο, ανατρεπτικό, ποιητικό βιβλίο με εξαιρετικά ευφυές χιούμορ που πραγματεύεται την έννοια του Φόβου των παιδιών και το πώς η αγάπη μπορεί να μας αλλάξει ολοκληρωτικά. Τα πανέμορφα σχέδια του Gapaillard τοποθετούν το ευαίσθητο Γιαρκ σε ατμοσφαιρικά, σχεδόν κινηματογραφικά τοπία.”

…Και όλα αυτά από το οπισθόφυλλο! Ας μην γελιόμαστε ποτέ δεν θα μπορούσα να  γράψω τόσο απλά και περιεκτικά για ένα τέτοιο βιβλίο!

Θα σας πρότεινα, λοιπόν, να το διαβάσετε, ασυζητητί! Ειδικά αν έχετε μικρά παιδιά, να το διαβάσετε αγκαλιά. Θα κουρνιάσουν πάνω σας στο πρώτο αντίκρυσμα του πανύψηλου τέρατος με τα γαμψά νύχια. Θα γουρλώσουν τα μικρά αθώα ματάκια τους όταν κάνουν εικόνα το Γιάρκ να έχει μετατρέψει σε εξωτική καρύδα το κεφάλι κάποιου μικρού παιδιού και να ρουφάει λαίμαργα το μυαλουδάκι του, ενόσω  η ανάσα του αρχίζει να μυρίζει τσιχλόφουσκα. Κάπου μετά τις πρώτες σελίδες θα σας χαρίσουν ένα απλόχερο χαμόγελο. Λογικό! Το Γιάρκ έχει χιούμορ, είναι καλόκαρδο και τα παιδιά θα το νιώσουν, εξάλλου αυτά βλέπουν με τα μάτια της καρδιάς. Όλα αυτά, μόλις λίγο πριν ποτίσουν το δεξί σας χέρι, που στηρίζει το κεφαλάκι τους, με το δάκρυ, καθώς είναι αδύνατον να μην συμπονέσουν και αγαπήσουν αυτό το φαινομενικά απαίσιο και αδίστακτο τέρας.

Ήχοι και εικόνες ξεπετάγονται από κάθε μεριά των σελίδων χάρη στην υπέροχη αφήγηση άλλα και στην εξαίσια εικονογράφηση, ενώ η διατήρηση της εσωτερικής ποίησης, που κρύβεται σε έξυπνες ομοιοκαταληξίες και γνωστά ρυθμικά ποιητικά μέτρα, δείχνει με πόση αφοσίωση και μεράκι αγκάλιασε η μεταφράστρια αυτό το έργο.

Χιούμορ και φαντασία δεσπόζουν από την κεφαλίδα μέχρι τους τίτλους τέλους. Με την ανατρεπτική απομυθοποίηση των πιο  φρικιαστικών πράξεων, όπως το “γιατί πρέπει να βράζονται τα παιδιά πριν φαγωθούν”, και με άλλα όμοια απλά τεχνάσματα, ο συγγραφέας  μεταβαίνει από τον ακατανόητο τρόμο στη ρεαλιστική εκλογίκευσή του, δίνοντας έμμεσα παραδείγματα και διδάγματα για πράγματα καθημερινά που μερικές φορές μοιάζουν ακατόρθωτα, όπως το “πλύνετε επιτέλους τα χέρια σας!” 

Θα σας πρότεινα, επίσης, να το διαβάσετε ακόμα μια φορά, με ενήλικη ματιά, γιατί αυτό το υπέροχα αποκρουστικό πλάσμα έχει να πει πολλά, έχει πνεύμα, χαρακτήρα και ιδιόρρυθμη ιδιοσυγκρασία.

Δεν είναι διόλου τυχαίο ότι δεν είναι ρατσιστής, έστω και αν αυτό έχει σαν απώτερο σκοπό μόνο να χορτάσει την ακόρεστη πείνα του. Το γλυκό αυτό πλάσμα δεν κάνει διακρίσεις, σε τίποτα σχεδόν – πέρα από την κακία, που ούτε αυτό επιλέχθηκε τυχαία. Το καλό και το κακό προσωποποιημένα, ντυμένα με παιδικά ρουχαλάκια, στολισμένα με αθώα κεφαλάκια, μακροσκοπικά τουλάχιστον.

Ο συγγραφέας, μέσα από μια πανέξυπνη αλληγορική ιστορία για τη διαχείριση του φόβου από την πλευρά των παιδιών, περνάει μηνύματα απλά, μα ταυτόχρονα πολυδιάστατα, σε μια γλώσσα απλοϊκά γλαφυρή και παραμυθένια σκοτεινή.

Σύμφωνα με τον Σαντίνι, μετά τον άνθρωπο, το Γιάρκ είναι το πιο διαδεδομένο είδος τέρατος επί γης. Συμπερασματικά, μετά από όσα διάβασα καταλήγω, ό,τι προφανώς και η συμπεριφορά του, όπως και η ψυχοσύνθεσή του, δεν θα διαφέρει πολύ από τη δική μας, άρα με αυτό και μόνο σαν γνώμονα θα συνεχίσω.

Στο απλό ερώτημα αν “αλλάζει ο άνθρωπος;”, οι σοφοί του διαδικτύου απαντούν ότι αλλάζει σε δυο περιπτώσεις: αν τον πληγώσεις πολύ ή αν τον αγαπήσεις πολύ.

Το Γιάρκ είναι ένα πλάσμα που ξεκάθαρα ζητάει την αγάπη. Κανείς δεν του είχε εξήγησε όμως, ότι αυτό δεν απαιτεί την βρώση των παιδιών που την μεταφέρουν στην καρδιά τους, πιθανότατα το τερατάκια αυτό είναι φανατικός αναγνώστης του Kim Newman που, όπως υποστηρίζει στο ομότιτλο ποίημά του, “Πάντοτε τρως εκείνον που αγαπάς”. Όλα αυτά, όμως, μέχρι τη στιγμή που θα συναντήσει το πιο γλυκό κορίτσι στον πλανήτη και θα συνειδητοποιήσει ότι η αγάπη μεταδίδεται ανέπαφα και όχι με την όσμωση. Θα αλλάξει, αυτό είναι δεδομένο, με ποιον από τους δύο τρόπους δεν θα σας το πω και αυτό είναι το δεύτερο δεδομένο.

Δεν είναι μια ιστορία για λιγόψυχους! Ένα παραμύθι στα χνάρια των αδερφών Γκρίμ, θαυμάσιο και τρομαχτικό σαν αυτά που αναλλοίωτα μας κρατούν συντροφιά όσα χρόνια και αν περάσουν – από πάνω, μας κατά κύριο λόγο. Θέλω να πω, τα παιδιά πιθανότατα  -αν ξεπεράσουν τον κρότο των σπασμένων οστών και το ρούφηγμα του μυαλού- θα το αγαπήσουν, ενώ στην αντίπερα όχθη, οι ενήλικες μάλλον θα μείνουν τρομαγμένοι!

Ευρηματικά πανέξυπνο και αστείο! Στο μυαλό αυτό μου ήρθε όταν το διάβασα αρχικά, αυτό και το  “Πραγματικά θέλω να φάω ένα παιδί” από τον Syviane Donnio. Και ναι, ξέρω έχω μια σκοτεινή αίσθηση του χιούμορ! Τι θα μπορούσε να είναι πιο αστείο, παρά μόνο ένα παιδί που τρώει ένα τέρας!

…Τα βλέφαρα βαραίνουν, τα μάτια κλείνουν και η “Μέρα της Μαρμότας” ξεκινά για το Γιάρκ…Ραντεβού αύριο την ίδια ώρα στο ίδιο κρεβάτι στην ίδια αγκαλιά, γιατί σίγουρα η ιστορία θα επαναληφθεί.

προτεινουμε επίσης

Leave a Comment

* Χρησιμοποιώντας αυτή τη φόρμα συμφωνείτε με την αποθήκευση των στοιχείων και δεδομένων σας στη βάση του ιστότοπου για στατιστικές αναλύσεις.

Η Nyctophilia.gr χρησιμοποιεί cookies για να εξασφαλίσει τη σωστή λειτουργία της, την δυνατότητά σας να επικοινωνήσετε μαζί μας, καθώς και να βελτιώσει την εμπειρία σας στο website. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Αποδοχή Αναλυτικά