Théâtre du Grand-Guignol: Τα αιματοβαμμένα θεάματα μιας άλλης εποχής

by Ιλέην Ρήγα

Πολύ πριν το κοινό αρχίσει να πληρώνει για τις συγκινήσεις που προκαλεί η φρίκη των slasher και splatterpunk ταινιών και videogames, υπήρχε ένα θέατρο στο Παρίσι που σχεδόν κάθε βράδυ παρείχε μακάβρια, ακραία αιματηρά θεάματα. Το “Théâtre du Grand-Guignol” ήταν φημισμένο για τις τρομακτικές παραγωγές του, εμπνευσμένες από δολοφονίες, βασανιστήρια και τους πιο απίθανους, φρικιαστικούς θανάτους.

Το Grand-Guignol σημαίνει κυριολεκτικά “το θέατρο της μεγάλης μαριονέτας”, μια αναφορά στις πρώτες παραγωγές του χώρου, στις οποίες χρησιμοποιούνταν κουκλοθέατρο παρόμοιο με το Punch και Judy. Το θέατρο βρισκόταν στην περιοχή Pigalle του Παρισιού, σε μια ανακαινισμένη παλιά εκκλησία, το εσωτερικό της οποίας εξακολουθούσε να περιέχει πολλά από τα αυθεντικά θρησκευτικά χαρακτηριστικά του κτιρίου – εξομολογητήρια που μετατράπηκαν σε θεωρεία υπό το άγρυπνο βλέμμα των γοτθικών αγαλμάτων. Όλα αυτά δημιούργησαν μια μυστηριώδη ατμόσφαιρα για γερά νεύρα.

Το θέατρο Γκραν Γκινιόλ (Le Théâtre du Grand Guignol) ξεκίνησε τη λειτουργία του στις 3 Δεκεμβρίου του έτους 1897 κι έκλεισε οριστικά στις 31 Μαΐου του έτους 1962. Ήταν το πιο μικρό θέατρο στο Παρίσι, με μόλις 293 θέσεις. Βρισκόταν στην περιοχή Pigalle, σε μια ανακαινισμένη παλιά εκκλησία, το εσωτερικό της οποίας εξακολουθούσε να περιέχει πολλά από τα αυθεντικά θρησκευτικά χαρακτηριστικά του κτιρίου – εξομολογητήρια, που μετατράπηκαν σε θεωρεία υπό το άγρυπνο βλέμμα των γοτθικών αγαλμάτων. Όλα αυτά δημιούργησαν μια μυστηριώδη ατμόσφαιρα για γερά νεύρα.
Ο νέος ιδιοκτήτης, Όσκαρ Μετενιέ, εκμεταλλεύτηκε αυτά τα στοιχεία για να προσδώσει μία υπερφυσική ατμόσφαιρα, στοχεύοντας να προκαλέσει έντονα συναισθήματα στους θεατές, συναισθήματα που κυμαίνονταν από τον τρόμο μέχρι και τη σεξουαλική διέγερση. Για το δεύτερο, είχαν προνοήσει να υπάρχουν μάλιστα και κρυφά δωμάτια, στα οποία μπορούσε να απομονωθεί όποιο ζευγάρι ένιωθε «συνεπαρμένο».
Μέσα σε αυτά τα 65 χρόνια λειτουργίας, το θέατρο παρουσίασε περίπου 1000 διαφορετικά έργα βίας και φρίκης, ενώ οι παραστάσεις ξεπέρασαν τις 100.000, αν σκεφτεί κανείς πως κάθε μέρα παίζονταν τουλάχιστον 5 έργα (μπορείτε να βρείτε ΕΔΩ την πλήρη λίστα των έργων που ανέβασε το θέατρο). Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν το έργο Έγκλημα στο Φρενοκομείο που υπήρξε μια από τις δημοφιλέστερες παραστάσεις και παρουσίαζε δυο τροφίμους που τιμωρούν μια όμορφη ασθενή που ετοιμαζόταν να πάρει εξιτήριο, ενώ στην παράσταση Έμπορος Πτωμάτων, μια μάνα αντικρίζει το λιωμένο πτώμα του δολοφόνου της κόρης της. Σήμερα σ’ εμάς έμεινε η έκφραση Γκραν Γκινιόλ, και τη χρησιμοποιούμε για να χαρακτηρίσουμε κάτι φρικτό.

Αφίσες παραστάσεων με την χαρακτηριστική αισθητική της εποχής

Η δημοτικότητα του μικρού αυτού θεάτρου παρέμεινε ψηλά για δεκαετίες, μέχρι το B΄ Παγκόσμιο πόλεμο. Μέχρι και το 1940, όπου η φρίκη του πολέμου δεν είχε χτυπήσει ακόμα την πόρτα της Ευρώπης, τα θεάματα αποτελούσαν αναπόσπαστο, ακόμα και απολαυστικό μέρος της καθημερινότητας. Ωστόσο ο πόλεμος έκανε πια τα απάνθρωπα εγκλήματα και τους θανάτους έναν ανυπόφορο εφιάλτη για τους θεατές, οι οποίοι γύρισαν οριστικά την πλάτη στα, έστω και ψεύτικα, βασανιστήρια και στις αιματοχυσίες του θεάτρου (απόσπασμα από την εισαγωγή της καθηγήτριας και μεταφράστριας Πάνυ Σαράφη στο βιβλίο “Ιστορίες του Γκραν Γκινιόλ”).

Σήμερα, ο χώρος που στέγαζε το Grand Guignol φιλοξενεί πια το International Visual Theater, το οποίο ειδικεύεται σε παραστάσεις στην νοηματική.

Το Grand Guignol σήμερα.

Ακολουθεί φωτογραφικό υλικό από τις παραστάσεις.

Για περισσότερη ατμόσφαιρα από το ανατριχιαστικό Γκραν Γκινιόλ, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρχέτυπο, για πρώτη φορά στα ελληνικά, η συλλογή διηγημάτων του Maurice Level “Ιστορίες του Γκραν Γκινιόλ”. Βρείτε το πατώντας στην εικόνα.

Δείτε και ένα επεισόδιο του “The Midnight Archive” αφιερωμένο στο θέατρο του Grand Guignol.

προτεινουμε επίσης

Leave a Comment

* Χρησιμοποιώντας αυτή τη φόρμα., συμφωνείτε με την αποθήκευση των στοιχείων και δεδομένων σας στη βάση του ιστότοπου για στατιστικές αναλύσεις.

Η Nyctophilia.gr χρησιμοποιεί cookies για να εξασφαλίσει τη σωστή λειτουργία της, την δυνατότητά σας να επικοινωνήσετε μαζί μας, καθώς και να βελτιώσει την εμπειρία σας στο website. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Αποδοχή Αναλυτικά